«Чумолилар маданияти» бор нарсами?

Инсон ва чумоли ўртасида қандай умумийлик бўлиши мумкин? Бундай қарасангиз, ҳеч қандай. Инсон — «ҳомо сапиенс», яъни ақлли мавжудот. Чумолилар ақли ҳақида ҳатто бошланғич ҳолида гапирмаса бўлади. Ҳарқалай, бизнинг тасаввуримизда. Ўлчамлар орасидаги фарқ-чи? Биз чумолиларни бехосдан босиб кетишимиз мумкин. Барибир, давоми…

Қушларнинг қайси бири қиш уйқусига кетади?

Қишнинг совуқ кунлари тушиши билан биз уйларга кириб олишимиз, эркинликка чиққимиз келгунга қадар печкаларни ёқиб ўтиришимиз мумкин. Гарчи биз ҳам иссиқ қонли мавжудот бўлсак-да, қиш уйқусига кетолмаймиз. Бордию инсон мана шунга қобил бўлса, қишни шу тариқа ўтказса, узоқ яшай олиши давоми…

Ўргимчак уяси нимадан тўқилади?

Ўргимчакларда кўпчилигимизнинг хаёлимизни қочирган нарса унинг уясидир. Аслини олганда, ўргимчак жуда кўп тарафдан ғаройиб махлуқ. Ўргимчаклар турига қараб барча иқлим зоналарида, ҳавода ҳам, сувда ҳам, ерда ва тупроқда ҳам яшайди. Баъзи бирларининг катталиги 8 сантиметрга етади, бошқалари эса базўр кўзга давоми…

Тимсоҳлар йиғлайдими?

Кўпчилигимиз «шайтон йиғиси», деган гапни эшитганмиз. Ҳар нарсага йиғлайвериб, сохта кўзёшлари тўкадиган одам ҳақида шундай дейишади. Хўш, тимсоҳлар ҳақиқатан ҳам йиғлайдими? Тимсоҳлар ҳақида бисёр ривоятлар юради. Масалан, қадим юнон олими Элианнинг қайд этишича, тимсоҳ оғзига сув тўлдириб олиб, уни дарё давоми…

Кураре нима?

Шундай бир манзарани кўз олдингизга келтиринг. Жазирама туш вақти. Яйловда кийиклар подаси ўтлаб юрибди. Бир қарашда уларга ҳеч нарса хавф тугдирмаётганга ўхшайди. Аммо тўсатдан кийиклардан бир гурс этиб ерга қулайди, талваса ичида бир-икки марта питирлаб жон беради, пода эса қўрқувдан давоми…

Банан дарахти қандай ўсади?

Аслида банан дарахт эмас. Унинг ердан ўсиб чиқадиган поясида ёғоч бўлмайди. Поя бир-бирига яқин ва бирининг ичидан иккинчиси ўсиб чиқадиган япроқлардан иборат. Дарахтнинг тепасида жойлашган япроқларнинг ёйилиб кетиши оқибатида банан пальма дарахтига ўхшаб қолади. Бананнинг пўстлоғи (пўстлоқ ўсимликнинг тагидан юлиб давоми…

Нега муз қувурларни ёриб юборади?

Кўпгина студентлар: «Нега энди физика ва табиий фанлар билан бошимни қотиришим керак, ахир, мен улардан ҳеч қачон фойдаланмайман-ку?» деб шикоят қилишади. Бундай кишиларнинг физика ва табиий фанларнинг «бефойдалиги» тўғрисидаги гапларига ишониш қийин. Биз, ўзимиз билиб-билмай, кундалик ҳаётимизда физика қонунларидан фойдаланамиз. давоми…

Нега қор учқунлари айнан олти қиррали?

Қор учқуни табиатнинг энг гўзал ижод намуналаридан биридир. Бундай нафис шаклни ясаш ўта машаққатли иш. Қор ёққанда миллионлаб бундай учқунлар ерга тушади, аммо улар орасидан иккита бир хил учқунни топиб бўлмайди. Сиз қор музлаган сув эканини яхши биласиз. Агар у давоми…

Нима учун қаҳванинг таъми ҳар хил?

Қаҳва минг йиллардан бери инсон суйиб истеъмол қиладиган ичимликлар сирасига киради. У илк марта Арабистондан топилган ва машҳур бўлган, аммо Европага XVI асрда кириб келган. Қаҳванинг Европада пайдо бўлиши тўполонларга сабаб бўлди. Вақти-вақти билан у тақиқланар, баъзан эса дори сифатида давоми…

Айсберглар қайдан пайдо бўлади?

Айсберглар ўрганиш ва кузатиш учун қизиқарли объектлардир. Аммо улар океандаги кемаларга жиддий хавф туғдиради. 1912 йил 14 апрелига ўтар кечаси энг даҳшатли денгиз фалокатларидан бири рўй берган эди. Ўшанда «Титаник» кемаси айсберг билан тўқнашиб кетиши оқибатида 1513 кишининг ёстиғи қуриди. давоми…


Мақолалар мундарижаси