Abdulla Qodiriy. Yig‘indi gaplar (1925)

O‘qug‘uchilar bilan dardlashmaganimga qariyb bir yarim oy bo‘ldi. — Qaysi burchakda uxlab qolding? — deb so‘rama, jiyan. Bu o‘lkada nima ko‘b ekan, uxlaydirg‘an burchak va unda o‘mpayib, to‘mpayib uxlag‘uchi menga o‘xshash ovsarlar! Men senga aytsam, o‘zbekning ishchisi, dehqoni, ma’orifi, madaniyati, davomi…

Abdulla Qodiriy. Biz kim va nimalardan qo‘rqamiz? (1923)

Har kimning o‘ziga yarasha qo‘rqaturg‘an narsasi bo‘ladir. «Ishtonsizning cho‘pdan hadugi bor», degandek, shu vaqtda ishtonlik inson — haduksiz odam ehtimol yo‘qdir. Turkiston istatistiqa idorasining keyingi yiqg‘an hisobiga qarag‘anda, ishtonsizlar bana’ji[1] ko‘payibdirlarki, biz ularni aynan quyida ko‘chiramiz: Mustamlakachi — achchig‘lang‘an chog‘ida davomi…

Alinazar Egamnazarov. Surgun yoki 30-yillar boshidagi quloqlashtirish qurbonlari (1997)

ASTRAXANDAN KELGAN MAKTUB «Millatim o‘zbek. Astraxan shahrida yashayman. Yoshim 61 da. Taxminan 1935 yilda Ukrainaning Kaxovka shahridagi bolalar uyiga kelib qolganman. Bu yerda o‘zbek bolalari tarbiyalanishar, bizga O‘zbekistondan o‘z ona tilimizda darsliklar kelib turardi. Ikki nafar o‘zbek muallimi bizga dars davomi…