Исроил Сапарбой (1941)

Исроил Сапарбой (Исраил Сапарбай) Ўзбекистоннинг Самарқанд вилояти, Қўшработ туманида туғилган. Чимкент Педагогика институтини битирган. Чимкент вилоят ёзувчилар бўлимида адабий маслаҳатчи, Жалин нашриётида катта муҳаррир, “Қозоқ адабиёти” газетасининг шеърият бўлими мудири, 1998 — 1999 йилларда Қозоғистоннинг Ўзбекистондаги элчихонасида матбуот атташеси вазифаларида ишлади.
Унинг “Оққуш армони” (1976), “Ёруғ умр” (1978), “Юрагимга уя қурган қалдирғоч” (1986), “Бармоқдайгина бахт” (1999), “Амир Темур” (драматик достон, 1998) каби китоблари эълон қилинган.
“Тарлон” мукофотининг соҳиби.

ҚАТЪИЙ СЎЗЛИ ҚАЙСАРЛАРИМ

(“Желтўқсон сурури”)

Қулундай эрка бўлиб ўсдингизлар,
Ҳар ғамни кўкрак билан тўсдингизлар.
Энсаси ҳақсизликдан энкаймаган,
Мардсизлар, бугун қўрқмас ботир — сизлар!

Ҳайиқиб қайтмадингиз ортингизга,
Эрк учун жондан азоб тортдингиз, ҳа.
Ичимда изтиробим бисёр эди,
Қорилдим мен ҳам сизнинг қайғунгизга!

Мен учун туғишгандан азиз бари,
Ўзини отди қўрқмай олов сари.
Қув дунё қуюнида қолди-ку, оҳ,
Қийилиб қирчинидан орзулари!

Ўрфеъл, ўжарларим, ўткирларим,
Ўксук-ла ўтди, аттанг, кўп кунларинг.
Доғ қолди бўсағамда ўчмайдиган,
Топталди тош майдонда чўғ гулларим…

Қони бир, ҳасрати бир туққанларим,
Айланди азаларга хурсанд даминг.
Ёдимдан ётсам-турсам кетмас сира
Гуноҳсиз оқ бетингни ювган қонинг…

Жони бир, яроғи бир қурдошларим,
Тегмади қора ерга ёнбошларинг.
Чидангиз душманликнинг фирибига,
Зафар они тўкилсин кўз ёшларинг!

Эрк учун бошин тиккан бовурларим,
Енгиллат бу замоннинг оғирларин.
Афсуски, юрт қайғуси, миллат ғамин
Туймайин, мудрар мудом овулларинг…

Адолатни тан олмай замонамиз,
Барчамиз — юраклари ғамхонамиз.
Яратгандан марҳамат бўларми деб,
Кўзларни мўлтиратиб, жим ёнамиз.

Топмассан жўмард зотни бундай онлар,
Кибрдадир “худосин унутганлар”.
Хоксорларнинг кўзида ёшлар милт-милт,
Кунботарнинг уфқидай титрар тонглар…

Қора қисмат дастидан зор айладик,
Юракларга ҳасрату ғам жойладик.
Ғира-шира мақсадга дилни бериб,
Белгисиз бир сафарга бел бойладик.

Кимки тўқдир — ўзини олдирмайди,
Қашшоқ одам ҳар дамда довдирайди.
Кўганидан бўшалган улоқдайин
Бани инсон аланглаб жавдирайди.

Сўндими кун нурларин шомга қориб,
Кўринар ё олисдан тонг оқариб?
Адашганнинг ҳолига бир қарагин,
Тегмасми бошларимиз тошга бориб?

Олдинда ҳали толе, орзу гўё,
Ушбу кунда арзандадир шуъла, зиё.
Не тонгки, оч қашқирдай бўзласам гар,
Қовурғам қайиштирди бу тор дунё!

* * *

Кўклам кечиб, кўнгилга куз энади,
Куз рангидан юрагим муз эмади.
Гуноҳ, нола, туҳматдан зада бўлган
Манов замон қай куни тузалади?

Мен меҳнатга ишқимни канда қилмам,
Лекин замон раъйи не — аён билмам.
Ялтираган ёши бор япроғида —
Аёзларда титраган мен бир гулман.

Хўрлар ҳаргиз изғирин гулнинг шаънин,
Қайда бугун оллиги гул-ғунчанинг?
Кўкайимда — кўз ёши есирларнинг,
Ўзагимда — ўксиги етимчанинг.

Мени бахтмас, қайғулар чирмаб олган,
Томиримда орзулар тўнгиб қолган.
Қароқчидай қошимдан кетмай нари,
Ўз кўланкам — дилимга қутқу солган.

Ҳар ким қилар дунёни ҳар хил талқин…
Ўз-ўзим-ла хўшлашар кун ҳам яқин.
Қандай мудраб, қандайин ором олар
Эрта кунни олдиндан билса оқин?!

Ҳар ким толе тақдирин ҳар хил йўйган,
Мен диёнат ҳақида толдим ўйга.
Ўралиб Момо Ҳаво этагига,
Замоннинг “дийдиё”син солдим куйга.

Гарчи теграм хазонрез, аёз елар,
Кўклам йитмас, у яна қайтиб келар.
Ўзагимни тилкатар ўлан бор-ку,
Мен кўнглимни юпатай ўзга не-ла?..

ЙЎЛ ОЛДИ ДУОСИ

Худо йўлинг ўнгласин,
Хизир бўлсин йўлдошинг.
Арвоҳлар ҳам қўлласин,
Қирқ чилтон қўрғасин.

Чорлаганда чор тараф,
Дилингга ол ўт қалаб,
Юрсин доим фаришта
Қаноти-ла қалқалаб.

Яратгандан сўрайин:
Ёруғ бўлсин Кун, Ойинг.
Илашмасин жонингга
Иблису жин, илойим.

Олис йўллар босар он
Кўлигинг бўлсин омон,
Ишончингни йўқотиб,
Ранг-рўйинг қилма сомон.

Ризқинг бутун бўлсин, айт,
Тортилмасин ҳеч бир пайт.
Кўришайлик тинчликда
Ой боргину омон қайт.
Омин!!!

Мирпўлат Мирзо таржималари